Bảo hiểm y tế là gì? Có nên mua bảo hiểm y tế hay không?

01/02/2020

Hiện nay, theo Pháp luật về bảo hiểm hiện hành thì tiền bảo hiểm chiếm khoảng đến hơn 10% số tiền lương mà người lao động nhận được và trong đó bao gồm cả bảo hiểm y tế. Tuy vậy, vẫn còn nhiều người mua bảo hiểm chưa nắm rõ hay không hiểu về những quyền lợi chính đáng mà bảo hiểm y tế mang lại cho bản thân mình. 

Vậy Bảo hiểm y tế được quy định trong luật Bảo hiểm y tế là gì? Khi mua thì người mua sẽ nhận được những quyền lợi như thế nào? Bài viết sau đây sẽ làm rõ các thông tin cần thiết về bảo hiểm y tế mà người mua cần nắm bắt được.

1. Trước hết, ta có thể hiểu như thế nào về khái niệm bảo hiểm y tế?

Tính tại thời điểm hiện tại, loại văn bản pháp luật đã được Nhà nước ta ban hành ra để quy định một cách hoàn chỉnh nhất và cụ thể nhất về bảo hiểm y tế chính là Luật Bảo hiểm y tế năm 2008.

 

Bảo hiểm y tế là gì

Bên cạnh đó, Nhà nước cũng như các cơ quan có thẩm quyền còn đưa ra các văn bản pháp luật khác quy định cũng như hướng dẫn một cách chi tiết về bảo hiểm xã hội chẳng hạn như Nghị định 146/2018/NĐ-CP quy định một cách chi tiết và hướng dẫn các biện pháp để thi hành một số điều trong luật Bảo hiểm Y tế được Chính phủ ban hành ngày 17 tháng 10 năm 2018.

Theo Khoản 1 Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội ban hành năm 2008, Luật quy định một cách rõ ràng, cụ thể về khái niệm bảo hiểm y tế như sau:

“ Bảo hiểm y tế là hình thức bảo hiểm bắt buộc do Nhà nước tổ chức thực hiện, dành cho các đối tượng theo Luật định để chăm sóc sức khỏe, không vì mục đích lợi nhuận.”.

2. Đối tượng áp dụng là người lao động của bảo hiểm xã hội Việt Nam bao gồm những thành phần nào?

Theo Điều 2 đến Điều 6 Nghị định 146/2018/NĐ-CP do Chính phủ ban hành năm 2018, Nghị định quy định rõ về các thành phần là người phải tham gia bảo hiểm y tế phải là công dân Việt Nam, bao gồm 06 nhóm đối tượng sau sau:

- Nhóm 1: nhóm do người lao động và người sử dụng lao động đóng;

- Nhóm 2: nhóm do cơ quan BHXH đóng;

- Nhóm 3: nhóm do ngân sách Nhà nước đóng;

- Nhóm 4: nhóm được ngân sách Nhà nước hỗ trợ mức đóng;

- Nhóm 5: nhóm tham gia BHYT theo hộ gia đình;

- Nhóm 6: nhóm do người sử dụng lao động đóng.

3. Quyền lợi có được khi người dùng mua bảo hiểm y tế?

Đa số những người tham gia bảo hiểm y tế là những đối tượng tham gia theo hình thức bắt buộc. Vì thế, nhiều người chưa tìm hiểu rõ về các chính sách và quyền lợi của mình khi tham gia loại bảo hiểm này.

Khi tham gia bảo hiểm y tế, người tham gia được hưởng những chế độ và quyền lợi sau:

∙ Có được quyền tuỳ ý lựa chọn một cơ sở y tế thăm khám chữa bệnh bất kì: khi mua bảo hiểm y tế, người mua sẽ có quyền lựa chọn một cơ sở y tế bất kì miễn là nó thuận lợi cho người mua để tiện thăm khám, có thể là gần nơi công tác hoặc gần nơi cư trú của người mua bảo hiểm.

∙ Quyền lợi được giảm chi phí phát sinh khi khám chữa bệnh tại các cơ sở y tế: Phụ thuộc vào từng loại người mua và tình hình sức khỏe khi thăm khám bệnh mà người mua bảo hiểm y tế sẽ được miễn giảm một phần hoặc toàn bộ phần chi phí phải trả để thăm khám bệnh.

Một cách cụ thể, các mức giảm chi phí bảo hiểm y tế thăm khám bệnh đối với các đối tượng được quy định như sau:

* Trường hợp 1: người mua bảo hiểm y tế khám, chữa bệnh đúng tuyến

Người thăm khám bệnh sẽ được bảo hiểm hỗ trợ trong việc chi trả phí bệnh viện theo các mức là 80%, 95% và 100% phụ thuộc vào các thành phần khác nhau trong trường hợp chữa, khám đúng tuyến. Cụ thể:

-  Đối tượng hưởng mức 100% tổng số chi phí khi khám, chữa bệnh đúng tuyến bao gồm:

+  Sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ là người đang công tác, làm việc trong lực lượng công an nhân dân.

+ Những đối tượng là người có công với cách mạng, là bà mẹ Việt Nam Anh Hùng, là các lão thành cách mạng và người có thương bệnh binh lớn hơn 81%.

+ Đối tượng là trẻ em có độ tuổi dưới 06 tuổi.

+ Trường hợp các đối tượng khám, chữa bệnh tại các bệnh viện tuyến xã có chi phí cho một lần khám, chữa bệnh thấp hơn 15% mức lương tối thiểu hàng tháng.

+ Đối tượng là người khám, chữa bệnh ở các cơ sở y tế là cơ sở cấp xã.

-  Đối tượng hưởng mức 95% tổng số chi phí khám, chữa bệnh đúng tuyến bao gồm:

+ Đối tượng là người đang hưởng chế độ lương hưu hoặc hưởng chế độ trợ cấp mất sức lao động mỗi tháng.

+ Đối tượng là người hưởng chế độ trợ cấp bảo trợ xã hội mỗi tháng.

+ Những đối tượng thuộc gia đình hộ nghèo, là người dân tộc thiểu số và đang sinh hoạt, làm việc tại các vùng nơi điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn.

-  Đối tượng hưởng mức 80% tổng số chi phí khám, chữa bệnh là thuộc các đối tượng, thành phần khác.

* Trường hợp 2; người mua bảo hiểm y tế khám, chữa bệnh trái tuyến

Với đối tượng là người mua bảo hiểm y tế thăm khám tại các cơ sở trái tuyến thì sẽ được miễn giảm các khoản chi phí sau:

-       Giảm 40% tổng số viện phí khi người bệnh điều trị nội trú tại các bệnh viện thuộc tuyến trung ương.

-       Giảm 60% tổng số viện phí người bệnh điều trị nội trú tính đến hết ngày 31-12-2020; 

-       Giảm 100% tổng số viện phí  người bệnh điều trị nội trú tính kể từ ngày 01/01/2021 tại các bệnh viện thuộc tuyến tỉnh;

-       Giảm 100% tổng số viện phí của người khám, chữa tại các bệnh viện thuộc tuyến huyện.

-       Đặc biệt, với các trường hợp đối tượng là người tham gia mua bảo hiểm y tế sống tại các xã hải đảo, huyện đảo, là người dân tộc thiểu số, là người thuộc gia đình hộ nghèo tại các vùng nơi có kinh tế đặc biệt khó khăn sẽ được hưởng các mức hưởng đúng tuyến ngay kể cả khi những người này khám, chữa bệnh trái tuyến.

KẾT LUẬN:

Bởi thế, ta nhận ra rằng chăm sóc, bảo vệ sức khỏe con người không chỉ là việc riêng mà mỗi cá nhân cần làm mà đây còn là trách nhiệm chung cao cả của cả cộng đồng với mục tiêu chính hướng đến bảo hiểm y tế toàn dân.

Đặc biệt, trong những năm gần đây và cả ở tương lai, cùng với việc mở rộng ra các đối tượng tham gia bảo hiểm y tế thì hầu hết mọi tầng lớp, thành phần trong xã hội đều sẽ được tiếp cận các chính sách về bảo hiểm y tế.  

Và khi tham gia mua, sử dụng bảo hiểm y tế, người dùng sẽ được hỗ trợ các dịch vụ chăm sóc sức khỏe bản thân và đồng thời nhận được sự chia sẻ của cả cộng đồng khi họ gặp phải rủi ro khi ốm đau cũng như bệnh tật.

4. Vậy các đối tượng tham gia bảo hiểm y tế hiện nay có thể mua tại địa điểm nào?

Phụ thuộc vào từng loại đối tượng tham gia mà bảo hiểm y tế đưa ra một cách mua riêng biệt cũng như nơi mua khác nhau. Cụ thể:

-        Với đối tượng là các bạn học sinh, sinh viên:

Học sinh, sinh viên là những người đang ngồi trên ghế nhà trường thì có thể mua, sử dụng bảo hiểm y tế ngay tại nhà trường nơi mà các học sinh, sinh viên đang học tập.

Khi mua bảo hiểm y tế, đối với các đối tượng là học sinh, sinh viên thủ tục rất đơn giản, họ chỉ cần mang theo thẻ học sinh hoặc thẻ sinh viên của mình cùng với chứng minh thư nhân dân và một số giấy tờ tùy thân khác có liên quan và nhớ mang theo ảnh hồ sơ nền xanh.

-       Với đối tượng là hộ gia đình

Hộ gia đình khi tham gia mua, sử dụng bảo hiểm y tế có thể mua tại Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn nơi mà hộ gia đình đó đang cư trú hoặc có thể mua tại các cơ sở, đại lý  trên địa bàn đang sinh sống.

Đồng thời, có một số lưu ý mà hộ gia đình cần khi mua bảo hiểm y tế theo hình thức này đó là đại diện của hộ gia đình đó phải chuẩn bị các tài liệu, giấy tờ cần thiết theo Quyết định số 595/QĐ-BHXH của bảo hiểm xã hội quy định bao gồm các tài liệu như sau:

+ Tờ khai khi tham gia bảo hiểm y tế  theo mẫu số TK1-TS của luật;

+ Danh sách bao gồm các thành viên thuộc hộ gia đình khi tham gia bảo hiểm y tế theo mẫu D01-HGĐ;

+ Bản photo và cả bản chính của sổ hộ khẩu gia đình hoặc sổ tạm trú dùng để đối chiếu;

+ Bản chính hoặc bản chụp thẻ bảo hiểm y tế của những người đã từng có thẻ để xác định trong việc giảm trừ các chi phí và mức đóng.

-       Đối tượng là  các cá nhân khác

Đối tượng là những lao động đang làm việc tại các doanh nghiệp, công ty, cơ quan, tổ chức và những đối tượng là người được Nhà nước trợ giúp chi phí mua bảo hiểm y tế tại chính địa điểm nơi người đó đang làm việc hoặc tại cơ quan bảo hiểm ở trên địa bàn người đó làm việc.

Về tài liệu cần chuẩn bị để mua bảo hiểm y tế, người mua chỉ cần chuẩn bị các tài liệu đơn giản như tờ khai khi tham gia bảo hiểm y tế theo mẫu TK1-TS và sau đó thực hiện theo sự chỉ dẫn của cơ quan, đơn vị nơi người đó làm việc.

5. Quy định của luật về mức giá khi mua bảo hiểm y tế

Theo quy định của luật tại Điều 7 Nghị định số 146/2018/NĐ-CP ban hành năm 2018 của Chính phủ thì phụ thuộc vào từng đối tượng, cá nhân khi tham gia bảo hiểm y tế hàng tháng bắt buộc phải đóng tổng số 4,5% của mức lương ở cơ sở, số tiền lương tháng hoặc tiền trợ cấp của tháng.

Quy định của luật về mức giá khi mua bảo hiểm y tế

Đặc biệt, theo luật thì các đối tượng là người tham gia theo loại hình bảo hiểm y tế hộ gia đình, mức đóng bảo hiểm y tế hàng tháng sẽ được tính như sau:

+ Người thứ nhất trong hộ gia đình phải đóng bằng 4,5% tổng số mức lương cơ sở;

+ Người thứ hai trong hộ gia đình phải đóng bằng 70% tổng số phí tại mức đóng mà người thứ nhất đóng;

+ Người thứ ba trong hộ gia đình phải đóng bằng 60% tổng số phí tại mức đóng mà người thứ nhất đóng;

+ Người thứ tư trong hộ gia đình phải đóng bằng 50% tổng số phí tại mức đóng mà người thứ nhất đóng;

+ Từ người thứ năm trong hộ gia đình trở đi sẽ phải đóng bằng 40% tổng số phí tại mức đóng mà người thứ nhất đóng.

TỔNG KẾT:

Như vậy, bảo hiểm y tế trong cuộc sống là vô cùng quan trọng bởi khi tham gia mua, sử dụng bảo hiểm y tế, người dùng sẽ được hỗ trợ các dịch vụ chăm sóc sức khỏe bản thân và đồng thời nhận được sự chia sẻ của cả cộng đồng khi họ gặp phải rủi ro khi ốm đau cũng như bệnh tật.

Mong bài viết trên sẽ phần nào giúp bạn đọc gỡ bỏ thắc mắc của mình về khái niệm Bảo hiểm y tế cũng như đã hiểu rõ chính xác những quyền lợi khi tham gia bảo hiểm y tế và cả về mức giá đóng bảo hiểm y tế được quy định trong luật hiện hành.

Xin chân thành cảm ơn!

>> Tham khảo thêm:

Tổng hợp thông tin về hóa đơn chuyển đổi từ hóa đơn điện tử

Quy định về chữ ký trong các loại hợp đồng hiện nay

Tin liên quan